آینده‌پژوهی دفاعی

آینده‌پژوهی دفاعی

مؤلفه‌های اثرگذار بر کشف و مقابله با هواپیمای بدون سرنشین در صحنه‌های نبرد آینده

نوع مقاله : مقاله علمی- پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری مدیریت دفاعی دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش جمهوری اسلامی ایران
2 استادیار علوم دفاعی راهبردی دانشگاه و پژوهشگاه عالی دفاع ملی و تحقیقات راهبردی، تهران، ایران
3 دانشیار دانشگاه و پژوهشگاه عالی دفاع ملی و تحقیقات راهبردی، تهران، ایران
4 استادیار دانشگاه فرماندهی و ستاد آجا، تهران، ایران
چکیده
بررسی ماهیت تهدید‎های سامانه‌ هواپیمای بدون سرنشین (UAS)، نتایج جنگ‎‌های اخیر در منطقه غرب آسیا، پیشرفت روزافزون فناوری‎‌های نظامی به‌ویژه ویژگی‎‌های تهدید‎های هوایی آینده ازجمله وسایل نقلیه هوایی بدون سرنشین (UAVs)، لزوم توجه علمی و دقیق به مقوله پدافند هوایی را اجتناب‌ناپذیر نموده است. در این میان مقابله با سامانه‌های هواپیمای بدون سرنشین در زمان جنگ و صلح که امنیت ملی و نظامی، ایمنی عمومی و حریم خصوصی افراد را به خطر می‌اندازد، از اهمیت ویژه‎ای برخوردار است. پدافند هوایی دارای سه بعد  سامانه‎‌های کشف، شبکه فرماندهی و کنترل یکپارچه و سامانه‎‌های سلاح است که نقش اصلی را در عملیات دفاع هوایی به عهده دارند. هدف تحقیق تبیین مؤلفه‌های اثرگذار بر کشف و مقابله با سامانه‌های هواپیمای بدون سرنشین در نبردهای آینده است. تحقیق از نوع کاربردی – توسعه‌‎ای بوده و رویکرد آن آینده‌پژوهانه و از روش موردی– زمینه‌‎ای استفاده ‌شده است. در این تحقیق ابتداً تهدید‎های هواپیماهای بدون سرنشین مورد مطالعه قرار گرفته و سپس مهم‎ترین مؤلفه‌ها و شاخص‎‌های بعد سامانه‎‌های کشف تبیین شده است. برای غنای بیشتر تحقیق با تعدادی از خبرگان حوزه پدافند هوایی مصاحبه گردید. در نهایت با شناسایی مؤلفه‌ها و شاخص‎‌های اثرگذار بر بعد کشف الگوی پدافند هوایی برای مقابله با هواپیماهای بدون سرنشین پیشنهادهایی ارائه گردید.
کلیدواژه‌ها

  • افجه­ای، سید علی‌اکبر؛ دهقانان، حامد؛ خاشعی، ورنا؛ محو، استیوحید و هاشمی، سید محمود. (1395). طراحی مدل تصویرسازی سازمانی دانشگاه­ها و مؤسسات آموزش عالی با رویکرد ساختاری تفسیری (موردمطالعه دانشگاه علامه طباطبایی)، فصلنامه پژوهش در نظام‌های آموزشی. 10 (۳۵): ۲۲۶-۲۵۶.
  • افشردی، محمدحسین و نـوشادی، غـلامرضا (١٣٩٨)، راهـبرد پدافند هوایی صـحنه عملیـات (سـناریو تهدیـد فرضی صحنه عملیات خوزستان‌)، فصلنامۀ‌ مطالعات دفاعی استراتژیک. 17 (76): 26-5.
  • آذر، عادل؛ خسروانی، فرزانه و جلالی رضا. (1395). تحقیق در عملیات نرم، تهران: انتشارات سازمان مدیریت صنعتی.
  • بالازاده، علی‎اصغر و خوشدل‌ امامی،‌ محسن (١٣٩٤). نقش پدافند هوایی در امنیـت ملـی و عملکـرد آن، تهران: انتشارات قرارگاه پدافند هوایی خاتم‌الانبیاء (ص)
  • پورشاسب، عبدالعلی و طالبیان، احمدرضا. (1396). تهدیدات هوایی علیه سامانه­های راداری قرارگاه پدافند هوایی خاتم‌الانبیا (صلی ا... علیه و آلِ و سلم) آجا در جنگ­های آینده، فصلنامه مطالعات دفاعی استراتژیک. 15(69): 80-58.
  • پورشاسب، عبدالعلی؛ پورصادق، ناصر و عزیزی، محمد. (1397). ارائه الگوی ارتقاء سازمان برای رزم در جنگ‎های آینده، فصلنامه مطالعات دفاعی استراتژیک،  16(73):  26-.5
  • سیاری، حبیب‌الله. ( 1392). سیاست دفاعی. جزوه درسی دانشگاه عالی دفاع ملی.
  • شهرآئینی، سیداسماعیل. (١٣٩6). الگـوی راهبردی‌ چابک‌ سازی‌ سازمان‎های پدافنـد هوایی مـتناسب بـا تـهدیدات‌ ناهمتراز‌، تهران‌: انتشارات دانشگاه عالی دفاع ملی
  • علی نژاد، مهدی. (١٣٩٦). طـراحی الگـوی آرایه‌های‌ پدافندی‌ زمین به هوا در مـقابلـه بــا تـهدیـدات علیـه مناطق و مراکز حیاتی و حساس در افق چشم‌انداز‌ ١٤٠٤‌، رسالۀ دکتری، دانشکده دفـاع ملـی، دانشـگاه عالی دفاع ملی.
  • غفاری، بهزاد‌. (١٣٩٣‌). بازطراحی سامانه‌های پدافند هوایی متناسب با جنگ‌های آینده، پروژه تـحقیقـاتی، تـهران: انـتشارات مرکز مطالعات‌ و تحقیقات‌ قرارگاه پدافند هـوایی خاتم‌الانبیاء (ص) آجا.
  • غلامی، براتعلی. (١٣٩٤). پدافند هوایی‌ ناهمتراز‌، تهران: نشر ایران سبز
  • گودرزی، ناصر. (1387). فناوری‌های نظامی، نگاه، 1(4): 140-134
  • مختاریان، علی. (1381). پرندههای بدون سرنشین به‌عنوان اهداف کاذب، معاونت پشتیبانی، مهندسی و تحقیقات صنعتی. گروه پهپاد. 3(11): 66-45
  • میقانی، احمد؛ بوالحسنی، خسرو؛ رضایت، غلامحسین و علی‎نژاد، مهدی. طراحی الگوی آرایه‎های پدافند زمین به هوا در مقابله با تهدیدات علیه مراکز حیاتی و حساس در افق چشن انداز 1404، فصلنامه مطالعات استراتژیک. 18(80): 82-57
  • وثوقی، نیری عبداله؛ پورعزت، علی‌اصغر؛ آقامحمدی، داوود و امیری، مجتبی. (1396). مدل‌سازی نرم تصویر ارتش آینده بر اساس رویکرد ساختاری تفسیری. فصلنامه آینده‌پژوهی دفاعی، 2، (5): 110-83.
  • Bilgin G. (2022). İnsansiz Hava Araci Kullanimina Yönelik Avrupa Konumsal Veri Altyapisi Ulaşim Ağlari Temasinin Genişletilmesi.‏
  • Castrillo V. U. Manco A. Pascarella D. & Gigante G. (2022). A Review of Counter-UAS Technologies for Cooperative Defensive Teams of Drones. Drones. 6(3): 65.‏
  • Chadwick A. D. (2017). Micro-drone detection using software-defined 3G passive radar.‏
  • Fang G. Yi, J. Wan X. Liu Y., & Ke H. (2018). Experimental research of multistatic passive radar with a single antenna for drone detection. IEEE Access, 6, 33542-33551.‏
  • Federal Aviation Administration, “Unmanned aircraft Systems,” April [Online]. Available: https://www.faa.gov/uas/.
  • Federal Aviation Administration. “FAA Aerospace Forecast 201939.” April 2019. [Online]. Available: https://www.faa.gov/aerospace/
  • FM‌ 44-100. (2017). Chapter 2. Page 2-10‌.
  • Frew, J. (2018). Drone Wars. The next generation. SIPRI Arms Transfers Database. Stockholm International Peace Research Institute.
  • Gettinger D. (2020). Drone Databook Update: March 2020. Center for the Study of the Drone at Bard College.‏
  • Gettinger D. (2020). The Drone Data Book (The Center for the Study of the Drone). Bard College.‏
  • Hengy S. Laurenzis, M. Schertzer S. Hommes A. Kloeppel F. Shoykhetbrod A & Christnacher F. (2017 October). Multimodal UAV detection: Study of various intrusion scenarios. In Electro-Optical Remote Sensing XI.(Vol. 10434, pp. 203-212). SPIE.‏
  • Jian M. Lu Z. & Chen V. C. (2017 May). Experimental study on radar micro-Doppler signatures of unmanned aerial vehicles. In 2017 IEEE Radar Conference (RadarConf) (pp. 0854-0857). IEEE.‏
  • Josephs L. (2019 April). drone flights shut down london gatwick airport, stranding thousands of travelers.
  • Kim J. Park C. Ahn J. KO Y. Park J. & Gallagher J. C. (2017 March). Real-time UAV sound detection and analysis system. In 2017 IEEE Sensors Applications Symposium (SAS) (pp. 1-5). IEEE.‏
  • Knoedler B. Zemmari R. & Koch W. (2016, May). On the detection of small UAV using a GSM passive coherent location system. In 2016 17th International Radar Symposium (IRS) (pp. 1-4). IEEE.‏
  • Martelli T. Murgia F. Colone F. Bongioanni C. & Lombardo. P. (2017 October). Detection and 3D localization of ultralight aircrafts and drones with a WiFi-based passive radar. In International Conference on Radar Systems (Radar 2017) (pp. 1-6). IET.‏
  • Mohajerin N. Histon J. Dizaji R. & Waslander S. L. (2014, May). Feature extraction and radar track classification for detecting UAVs in civillian airspace. In 2014 IEEE Radar Conference (pp. 0674-0679). IEEE.‏
  • Nakamura R. & Hadama H. (2017). Characteristics of ultra-wideband radar echoes from a drone. IEICE Communications Express.‏
  • NATO Standardization Office (NSO) ‘ATP-3.3.8.1 Minimum Training Requirements for Unmanned Aircraft Systems (UAS) Operators and Pilots’ Edition B Version 1.May 2019.
  • Ritchie, M. (2021). Multi-Frequency Micro-Doppler Based Classification of Micro-Drone Payload Weight. Frontiers in Signal Processing.‏
  • Rovkin, M. E., Khlusov, V. A., Malyutin, N. D., Hristenko, A. V., Novikov, A. S., Nosov, D. M., ... & Ilchenkoy, V. E. (2018, May). Radar detection of small-size UAVs. In 2018 Ural Symposium on Biomedical Engineering, Radioelectronics and Information Technology (USBEREIT) (pp. 371-374). IEEE.‏
  • Song, H., Fink, G. A., & Jeschke, S. (Eds.). (2017). Security and privacy in cyber-physical systems: foundations, principles, and applications. John Wiley & Sons.‏
  • H. Liu. Y. and Wang. J “UAS Detection and Negation,” U.S. Patent 62 833 153, 4 12. 2019.
  • Vilímek J. & Buřita L. (2017 May). Ways for copter drone acustic detection. In 2017 International Conference on Military Technologies (ICMT) (pp. 349-353). IEEE.‏
  • Wallace R. J. Haritos T. & Robbins J. (2018). Building Evidence the Federal Aviation Administration's UAS Safety Strategy Needs Improvement. International Journal of Aviation, Aeronautics, and Aerospace. 5(1): 10.‏
  • Wang J. Liu Y. & Song H. (2021). Counter-unmanned aircraft system (s) (C-UAS): State of the art, challenges, and future trends. IEEE Aerospace and Electronic Systems Magazine, 36(3), 4-29.‏
  • Zhang H. Cao C. Xu L. & Gulliver T. A. (2018). A UAV detection algorithm based on an artificial neural network. Ieee Access, 6, 24720-24728.‏
  • Zhao Y. & Su Y. (2018). Cyclostationary phase analysis on micro-Doppler parameters for radar-based small UAVs detection. IEEE Transactions on Instrumentation and Measurement, 67(9), 2048-2057.‏
  • Zhou C. Liu Y. & Song Y. (2016 October). Detection and tracking of a UAV via Hough transform. In 2016 CIE International Conference on Radar (RADAR) (pp. 1-4). IEEE.‏
  • Zywek M. Krawczyk G. & Malanowski M. (2018 June). Experimental results of drone detection using noise radar. In 2018 19th International Radar Symposium (IRS) (pp. 1-10). IEEE.‏