هدف: جریان نظریهپردازی و تولید علم پیشرآنقدرت ملی محسوب میشود. عرصه دفاعی، امنیتی نیز یکی از ارکان مهم قدرت ملی است. این عرصه برای بالندگی، کسب مزیت رقابتی و تأمین اهداف و منافع ملی کشور ناگزیر به نقشآفرینی در حوزه علم است. ازاینرو هدف از پژوهش حاضر ارائه نقشه راه نظریهپردازی و تولید علم در عرصه دفاعی – امنیتی است. روش: برای دستیابی به هدف پژوهش، رویکرد کیفی مدنظر قرار گرفت و از روش تحلیل محتوای کیفی استفاده شد. در این پژوهش با بهرهگیری از مطالعه اسنادی و مصاحبه عمیق نیمه ساختاریافته با 15 نفر از صاحبنظران دادهها جمعآوری و ثبت شد و در ادامه عملیات کدگذاری بهصورت دستی انجام گرفت. یافتهها: نقشه راه نظریهپردازی و تولید علم در عرصه دفاعی، امنیتی از سه لایه زیرساخت، روندها و محرکها و اهداف تشکیلشده است که این لایهها کاملاً باهم در ارتباط هستند. بهاینترتیب لایه اول دارای 10زیرساخت، لایه دوم دارای 19 روند و محرک و لایه سوم دارای 6 هدف است که در قالب یک مدل مفهومی ارائه شد. نتیجهگیری: نقشه راه ارائهشده از سه لایه زیرساخت، روندها و محرکها و اهداف تشکیلشده است. هر لایه مقولههای اصلی دیگری را دربر دارد. مقولههای اصلی لایه زیرساخت عبارتاند از: فعالیتهای؛ مدیریتی، نیروی انسانی و دانشی. مقولههای اصلی لایه روندها و محرکها عبارتاند از: فعالیتهای؛ ساختاری، آموزشی و پژوهشی. مقولههای اصلی لایه اهداف عبارتاند از: تولید علم و کمک به تمدن سازی
تازه های تحقیق
توصیههای کلیدی برای سیاستگذاران دفاعی:
تدوین نظام تشویقات و انگیزهسازی برای محققان و نظریهپردازان حوزه دفاعی و امنیتی
تقویت ساختارهای سازمانی و آموزشی و هماهنگی و نظارت بر فعالیتهای نظریهپردازی
توسعه فعالیتهای پژوهشی و دانشبنیان معطوف به نظریهپردازی
پرورش استعدادها در زمینه نظریهپردازی
اصلاح مدیریتی و آموزشی بر اساس رویکرد نظریهپردازی
امام خامنهای (مدظلهالعالی).(1403). حدیث ولایت، لوح فشرده مجموعه رهنمودهای رهبر معظم انقلاب اسلامی تهران: انتشارات موسسه پژوهشی فرهنگی انقلاب اسلامی. (URL: https://khameneibook.ir/book/)
ابن ابی الحدید، عبدالحمید ابن هبه الله.(649ق). شرح نهجالبلاغه، مترجم: غلامرضا لایقی، جلد 20، تهران: انتشارات کتاب نسیتان.
افشون، غلامرضا؛ افشارکرمانی، عزیز الله. (1397). تأثیر عقل نظری بر عقل عملی در صدور رفتارهای اخلاقی از منظر ملاصدرا، پژوهشهای معرفتشناختی،15: 7-23.
پاور، بی. اس. (1392). نظریهپردازی برای تعیین فرضیه در مطالعات سازمانی، تهران: صفار.
تارنمای پایگاه اطلاعرسانی دفتر مقام معظم رهبری، سیاستهای کلی علم و فناوری، ابلاغی 29/06/1393، (URL: www.leader.ir)
تارنمای دفتر حفظ و نشر آثار حضرتآیتاللهالعظمی سید علی خامنهایمدظلهالعالی) (URL: khamenei.ir)
تارنمای شورای عالی انقلاب فرهنگی، سند اسلامی شدن دانشگاهها، مصوب جلسه ۷۳۵ مورخ ۲۵/۴/۱۳۹۲ به شماره ۴۹۵۰/۹۲/دش ۱/۵/۱۳۹۲، قابلدسترسی در وبگاه اینترنتی: sccr.ir
تارنمای شورای عالی انقلاب فرهنگی، نقشه جامع علمی کشور، مصوب 14/10/1389، قابلدسترسی در وبگاه اینترنتی: sccr.ir
تارنمای پایگاه اطلاعرسانی مجمع تشخیص مصلحت نظام، چشمانداز جمهوری اسلامی ایران در افق 1404، مصوب 26/07/1382 ابلاغی 13/08/1382، قابلدسترسی در وبگاه اینترنتی: maslahat.ir
جهانگیر، منصور. (1403). قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، چاپ 147، تهران: انتشارات دوران.
حرانی، ابو محمد. (1393). تحفالعقول عن آلالرسول (صلیالله علیه و آله و سلم)، قم: آل علی.
دبیرخانه شورای عالی نظریهپردازی. (1403). سند راهبردی نظریهپردازی در عرصه دفاعی – امنیتی، تهران: انتشارات دانشگاه عالی دفاع ملی.
دوستپرست ترشیزی، ابوالفضل؛ پور اسد، یعقوب؛ اصغری، روحالله. (1393). ارائه نظام ایده سازی و نظریهپردازی و کاربردی کردن آنها در حوزههای دفاعی و امنیتی، تهران: دانشگاه عالی دفاع ملی.
زینالدینی، مجید و قنداقی، محمد. (1401). موانع و عوامل بازدارنده تولید علم از منظر حضرت امام خامنهای (مدظلهالعالی)، فصلنامه علمی مطالعات راهبردی دفاع ملی، 6 (23): 174 - 147.( URL:https://issk.sndu.ac.ir/article)
زینالدینی، مجید و قنداقی، محمد. (تابستان 1402). الگوی فرآیندی نظریهپردازی، روشی نو در تولید نظریه، فصلنامه علمی مطالعات راهبردی دفاع ملی، 7 (26): 348 - 311. URL; http://noo.rs/MXEDD
زینالدینی، مجید. (1402). انتظارات و اهداف از نظریهپردازی و تولید علم در سپهر اندیشه امام خامنهای (مدظلهالعالی)، فصلنامه علمی امنیت پژوهی، 22 (82): 52 - 21. (URL: https://www.magiran.com/p2776952 )
زینالدینی، مجید. (بهار 1403). الزامات و شرایط تولید علم و نظریه در سپهر اندیشه امام خامنهای (مدظلهالعالی)، فصلنامه علمی مطالعات راهبردی دفاع ملی، 8 (29): 236- 209. (URL: https://journals.sndu.ac.ir/article.pdf)
ستاد کل نیروهای مسلح. (1399). نقشه جامع علمی دفاعی، امنیتی جمهوری اسلامی ایران و برنامه اقدام آن، شماره 3/2/3/2912 تاریخ 20/02/1399.
سهرابی، آرزو؛ یزدانی، حمیدرضا؛ حکیم، امین و متین، حسن. (بهار 1402). ارائه نقشه راه طراحی و پیادهسازی تجزیهوتحلیل منابع انسانی در سازمانهای ایرانی با رویکرد فراترکیب، مطالعات منابع انسانی، 13 (1): 25-1. (DOI: https://www.doi.org/10.22034/)
عالی پور، علیرضا. (زمستان 1402). شناسایی مؤلفههای مرجعیت علمی در علوم و فناوری دریایی در گام دوم انقلاب اسلامی، فصلنامه علوم و فنون نظامی، 19(66): 92-63. DOI: https://doi.org/10.22034/qjmst.
قاضی نوری، سید سروش؛ ایمنلو، خلیل زاده و ردائی، محبعلیزاده. (1396). بهکارگیری تحلیل نیروهای رقابتی در تدوین نقشه راه فناوری (موردمطالعه: تدوین نقشه راه زیستفناوری کشور)، بهبود مدیریت، 11(1):93-116. URL: https://www.behboodmodiriat.ir/article.pdf
نوروزی، محمدتقی. (1400). فرهنگ دفاعی – امنیتی، تهران: مرکز مطالعات تحول.
Imam Khamenei. (2023). Hadith Velayat, a compact disc of the collection of instructions of the Supreme Leader of the Islamic Revolution, Tehran: Publications of the Cultural Research Institute of the Islamic Revolution. [in Persian] URL: https://khameneibook.ir/book/
Ibn Abi al-Hadid, Abdul Hamid Ibn Hiba Allah (649 AH). Commentary on Nahj al-Balagheh, translator: Gholamreza Laiqi, volume 20, Tehran: Kitab Nasitan Publications. [in Persian]
Afshon, Gholam Reza; Afshar Kermani, Azizullah. (2017). The effect of theoretical reason on practical reason in issuing ethical behaviors from the perspective of Mulla Sadra, Epistemological Researches, 15: 7-23. [in Persian]
Biranvand, Mahmoud; Seifi Golestan, Abuzar & Ayuzi Mohammad Reza. (Winter 2019). Scientometric study of research products in the field of strategic foresight, Anideh Defense Research Quarterly, 5(19): 133-147. [in Persian] DOI: https://www.doi.org/10.22034/dfsr.2021.520571.1447
Power, B. S. (2012). Theorizing to determine the hypothesis in organizational studies, Tehran: Safar. [in Persian]
The Website of the information base of the Office of the Supreme Leader, general policies of science and technology, accessible on the website: https://www.leader.ir [in Persian]
The website of the Office of Preservation and Publishing of the Works of Hazrat Ayatollah Seyyed Ali Khamenei, accessible on the website: https://www.khamenei.ir [in Persian]
The website of the Supreme Council of the Cultural Revolution, the document on the Islamization of universities, is accessible on the website: https://www.sccr.ir [in Persian]
The website of the Supreme Council of Cultural Revolution, a comprehensive scientific map of the country, is accessible on the website: sccr. Ir [in Persian]
The Website of the information base of the Expediency Assessment Council, the vision of the Islamic Republic of Iran in the horizon of 1404, accessible on the Internet website: www.maslahat.ir. [in Persian]
Jahangir, Mansour (2023). The Constitution of the Islamic Republic of Iran, 147th edition, Tehran: Doran Publications. [in Persian]
Harrani, Abu Mohammad. (2013). Tuhf-ul-Aqool from Al-Ar-Rasul (peace be upon him and his family), Qom: Al-Ali. [in Persian]
The Secretariat of the High Theorizing Council (2023). Strategic document of theorizing in the field of defense and security, Tehran: Publications of the High National Defense University. [in Persian]
Tarshizi's friend, Abolfazl; Pourasad, Yaqub; Asghari, Ruhollah. (2013). Presenting the idea-building and theorizing system and their application in the fields of defense and security, Tehran: National Defense University. [in Persian]
Zeineddini, Majid & Kandaghi, Mohammad. (2021). Obstacles and factors preventing the production of science from the perspective of Imam Khamenei, Scientific Quarterly of National Defense Strategic Studies, 6 (23): 147-174. [in Persian] URL: https://issk.sndu.ac.ir/article_2231_13f4d6b9c45d259ead400c6f10c6e716.pdf
Zeineddini, Majid & Kandaghi, Mohammad. (Summer 2022). The model of the theorizing process, a new method in generating theory, National Defense Strategic Studies Quarterly, 7(26): 311-348. [in Persian] http://noo.rs/MXEDD
Zeineddini, Majid. (2022). Expectations and goals from theorizing and production of science in Imam Khamenei's world of thought, Security Research Quarterly, 22 (82): 21-52. [in Persian] URL: https://www.magiran.com/p2776952
Zeineddini, Majid. (Spring 2023). Requirements and conditions for the production of science and theory in Imam Khamenei's thought sphere, Scientific Quarterly of National Defense Strategic Studies, 8 (29): 209-236. [in Persian] URL: https://journals.sndu.ac.ir/article_3072_c5f216f8ed3e51c96ac9898ad24fbedf.pdf
General Headquarters of the Armed Forces. (2019). Comprehensive scientific defense and security map of the Islamic Republic of Iran and its action plan. [in Persian]
Sohrabi, Arzoo; Yazdani, Hamidreza; Hakim, Amin & Mateen, Hassan. (Spring 2022). Providing a roadmap for the design and implementation of human resources analysis in Iranian organizations with a meta-composite approach, Human Resources Studies, 13 (1): 1-25. [in Persian] DOI: https://www.doi.org/10.22034/jhrs.2023.362999.1989
Alipour, Alireza. (Winter 2022). Identifying the components of scientific authority in marine science and technology in the second step of the Islamic revolution, Quarterly Journal of Military Science and Technology, 19(66): 92-63. [in Persian] DOI: https://doi.org/10.22034/qjmst.2024.561918.1776
Qazi Nouri, Seyyed Soroush; Aymanlou, Khalilzadeh and Redai, Mohabalizadeh. (2016). Applying the analysis of competitive forces in the preparation of the technology roadmap (case study: preparation of the biotechnology roadmap of the country), Management Improvement, 11(1):93-116. [in Persian] URL: https://www.behboodmodiriat.ir/article_49064_bcb41902ddc055d6fee9f58f6d05df38.pdf
Nowrozi, Mohammad Taqi. (2020). Defense-Security Culture, Tehran: Center for Transformational Studies. [in Persian]
Moretto, A. Macchion, L. Lion, A. Caniato, F. Danese, P. & Vinelli, A. (2018). Designing a roadmap towards a sustainable supply chain: A focus on the fashion industry. Journal of Cleaner Production, 193, 169- 184. DOI: https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2018.04.273
R. & Muller, G. (2009). An architectural framework for road mapping: Towards visual strategy. Technological forecasting and social change. 76(1), 39. DOI; https://doi.org/10.1016/j.techfore.2008.03.018
Sarvari, P. A. Ustundag, A. Cevikcan, E. Kaya, I. & Cebi, S. (2018). Technology roadmap for Industry 4.0. In Industry 4.0: Managing the digital transformation (PP. 95-103). Springer, Cham. DOI: http://dx.doi.org/10.1007/978-3-319-57870-5_5
زین الدینی,مجید . (1404). نقشه راه نظریهپردازی و تولید علم در عرصه دفاعی – امنیتی. آیندهپژوهی دفاعی, 10(37), 187-221. doi: 10.22034/dfsr.2025.2049998.1876
MLA
زین الدینی,مجید . "نقشه راه نظریهپردازی و تولید علم در عرصه دفاعی – امنیتی", آیندهپژوهی دفاعی, 10, 37, 1404, 187-221. doi: 10.22034/dfsr.2025.2049998.1876
HARVARD
زین الدینی مجید. (1404). 'نقشه راه نظریهپردازی و تولید علم در عرصه دفاعی – امنیتی', آیندهپژوهی دفاعی, 10(37), pp. 187-221. doi: 10.22034/dfsr.2025.2049998.1876
CHICAGO
مجید زین الدینی, "نقشه راه نظریهپردازی و تولید علم در عرصه دفاعی – امنیتی," آیندهپژوهی دفاعی, 10 37 (1404): 187-221, doi: 10.22034/dfsr.2025.2049998.1876
VANCOUVER
زین الدینی مجید. نقشه راه نظریهپردازی و تولید علم در عرصه دفاعی – امنیتی. DFSR, 1404; 10(37): 187-221. doi: 10.22034/dfsr.2025.2049998.1876