هدف: پژوهش حاضر با هدف شناسایی و تبیین معیارهای سنجش شایستگیهای آیندهپژوهان در سازمانهای دفاعی انجام شده است. با توجه به اهمیت نقش آیندهپژوهان در تصمیمگیریهای راهبردی، این مطالعه میکوشد مجموعهای از شاخصهای کلیدی را برای ارزیابی شایستگیهای آنها ارائه دهد. روششناسی: این پژوهش از نوع کاربردی-توسعهای و با رویکرد آمیخته (کیفی-کمی) انجام شده است. جامعه آماری شامل دو گروه از خبرگان آیندهپژوه با سابقه اجرایی در مشاغل راهبردی و مدیریتی وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح است. در بخش کیفی، دادهها از طریق مصاحبههای نیمهساختاریافته با 29 نفر از خبرگان جمعآوری شد و در بخش کمی، پرسشنامهای مبتنی بر 58 شاخص استخراجشده میان 73 نفر توزیع شد. دادهها با استفاده از نرمافزارهای SPSS و PLS تحلیل گردید. یافتهها: یافتههای پژوهش نشان داد که شایستگیهای آیندهپژوهان دفاعی را میتوان در سه بُعد اصلی دستهبندی کرد: شایستگیهای عمومی (24 شاخص)، شایستگیهای حرفهای و تخصصی (22 شاخص) و شایستگیهای اخلاقی و رفتاری (12 شاخص). همچنین، بر اساس تجزیه و تحلیل دادهها، اولویتهای هر بُعد مشخص گردید. نتیجهگیری: این یافتهها میتواند مبنای تدوین مدلهای ارزیابی شایستگی و برنامههای آموزشی برای آیندهپژوهان در سازمانهای دفاعی قرار گیرد.
تازه های تحقیق
توصیههای کلیدی برای سیاستگذاران دفاعی
تدوین دستورالعمل جامع برای شناسایی آیندهپژوهان در مراکز تحقیقات دفاعی
تقویت شایستگیهای عمومی نظیر صبر (برای تصمیمگیری منطقی)، کنجکاوی، ذهن باز، قدرت حل مسئله، و مهارتهای ارتباطی (مانند فن سخنوری) در آیندهپژوهان
انتقال مفاهیم مرتبط با آینده و ترویج فرهنگ آیندهنگری در سازمانها و نهادهای دفاعی
آموزش روشهای تخصصی آیندهپژوهی و توانایی ترکیب آنها برای تحلیل مسائل پیچیده
تقویت روحیه تیمسازی و ائتلافسازی در میان آیندهپژوهان و ایجاد پویایی رقابتی در سازمانها از طریق راهبردهای آیندهپژوهانه
جاودانی، محمد. حیدری، ژیلا و اناری نژاد، عباس. (1399). طراحی و اعتبارسنجی الگوی شایستگیهای حرفهای اعضاء هیئت علمی دانشگاه فرهنگیان. دوماهنامه علمی - پژوهشی رهیافتی نو در مدیریت آموزشی، 11(44)، 297-322. (URL: https://journals.marvdasht.iau.ir/article)
دادوند، حسین. حسنپور، حمید و زینالدین، تورج. (1400). عوامل عمده مؤثر بر طرحریزی عملیات نظامی در جنگ آینده با رویکرد کلاسیک. علوم و فنون نظامی، 17(57)، 85-112. (DOI: 22034/qjmst.2021.138573.1453)
کفاشی، مجید. (1396)، کاربرد نرمافزار SPSS در پژوهشهای اجتماعی، انتشارات نشر فوژان، تهران، نوبت چاپ دوم.
کولیوند، خلیل. (1402). چارچوب آیندهنگاری رویارویی پیشفعالانه ارتش جمهوری اسلامی ایران با تهدیدهای سایبری، پایاننامه کارشناسی ارشد، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش جمهوری اسلامی ایران.
محمدی، رضا. (1395). ارائه مدل مفهومی صلاحیت حرفهای ارزشیابان و ممیزان کیفیت در نظام آموزش عالی. پژوهش در نظامهای آموزشی، 10(35)، 61-99.
مرادیان، اکبر. امامیان، سهیل و اسدنژادکلخوران، حمیدرضا. (1400). کاربرد اولویتبندی استراتژیهای تعیینکننده صحنه نبرد با رویکرد بازی جنگ در سامانه فرماندهی و کنترل. دوفصلنامه بازی جنگ، 4(9)، 7-37.(URL: http://www.ijwg.ir/article_)
Cebrián, G., Segalàs, J., & Hernández, À. (2019). Assessment of sustainability competencies: a literature review and pathways for future research and practice. Central European Review of Economics and Management, 3(3), 19-44. URL: https://upcommons.upc.edu/
Dadvand, H., Hasanpour, H., & Zeynaldin, T. (2021). Major Factors Influencing The Planning of Military Operations in Future Wars with a Classical Approach. Military Science and Tactics, 17(57), 85-112, [In Persian]. DOI: 22034/qjmst.2021.138573.1453
Dzwigol, H., Dzwigol-Barosz, M., Miśkiewicz, R., & Kwilinski, A. (2020). Manager competency assessment model in the conditions of industry 4.0. Entrepreneurship and Sustainability Issues, 7(4), Pp26-30. DOI: 9770/jesi.2020.7.4(5)
Ejabi, E., & Koulivand, K. (2023). Analysis of security threats on the computer networks of organizations with regard to future studies (Case Study the Air Defense Headquarter of I.R.I.A). Defensive Future Studies, 8(28), 7-31, [In Persian]. DOI: 22034/dfsr.2022.550053.1581
Gary, J. E., & von der Gracht, H. A. (2015). The future of foresight professionals: Results from a global Delphi study. Futures, 71, 132-145. DOI: 1016/j.futures.2015.03.005
Haydarovich, O. R. B. (2024). Specific characteristics of the formation of professional competence in educators. samarali ta’lim va barqaror innovatsiyalar jurnali, 2(3), 204-208.
Hines, A. (2002). A practitioner’s view of the future of futures studies. Futures, 34, 337–347. DOI: 1016/S0016-3287(01)00048-9
Hines, A. (2003). The futures of futures: A scenario salon. Foresight, 5, 28–35.
Hines, A., & Conway, M. (2014, November). Professionalization task force report. Association of Professional Futurists.
Hines, A., & Gold, J. (2013). Professionalizing foresight: Why do it, where it stands, and what needs to be done. Journal of Futures Studies, 17, 35–54. URL: https://www.yorksj.ac.uk/
Hines, P., & Magnani, F. (2024). The people value stream: an extension to lean. In A Research Agenda for Lean Management (pp. 91-112). Edward Elgar Publishing. DOI: 4337/9781035302918.00017
Husnida, A. (2024, March). Pedagogical conditions for the development of professional competence of future teachers. In Proceedings of International Conference on Modern Science and Scientific Studies, Vol. 3, No. 3, Pp. 42-44. DOI: 17605/OSF.IO/2M5WB
Imran, F., & Kantola, J. (2019). Review of industry 4.0 in the light of sociotechnical system theory and competence-based view: A future research agenda for the evolute approach. In Advances in Human Factors, Business Management and Society: Proceedings of the AHFE 2018 International Conference on Human Factors, Business Management and Society, July 21-25, 2018, Loews Sapphire Falls Resort at Universal Studios, Orlando, Florida, USA 9 (pp. 118-128). Springer International Publishing. URL: https://osuva.uwasa.fi/
Javadani, M. Heydari, Z. and Anarinejad, A. (2019). Designing and validating the model of professional competencies of Farhangian University faculty members. Bimonthly scientific-research journal of a new approach in educational management, 11(44), 297-322, [In Persian]. URL: https://journals.marvdasht.iau.ir/article
Joseph, T. M., Hasanin, M. S., Unni, A. B., Kar Mahapatra, D., Haponiuk, J., & Thomas, S. (2023). Macromolecules: Contemporary futurist thoughts on progressive journey. Eng, 4(1), 678-702. DOI: 3390/eng4010041
Kafashi, M. (2016), Application of SPSS software in social research, Fujan publishing house, Tehran, second edition, [In Persian].
Keller, J., & von der Gracht, H. A. (2014). The influence of information and communication technology (ICT) on future foresight processes—Results from a Delphi survey. Technological Forecasting and Social Change, 85, 81–92. DOI: 1016/j.techfore.2013.07.010
Klein, G., Shneiderman, B., Hoffman, R.R., Ford, K.M., 2017. Why expertise matters: a response to the challenge. IEEE Intelligent Systems, 32 (6), 67–73. DOI: /10.1109/MIS.2017.4531230
Koulivand, Kh. (2023). The foresight framework of the Islamic Republic of Iran Army's proactive confrontation with cyber threats, master's thesis, Faculty of Social Sciences, IRI Military Command University and Staff . [In Persian].
Levett-Jones, T., Gersbach, J., Arthur, C., & Roche, J. (2011). Implementing a clinical competency assessment model that promotes critical reflection and ensures nursing graduates’ readiness for professional practice. Nurse Education in Practice, 11(1), 64-69. doi: /10.1016/j.nepr.2010.07.004
Marien, M. (2010). Futures-thinking and identity: Why “Futures Studies” is not a field, discipline, or discourse: a response to Ziauddin Sardar’s “the namesake.” Futures, 42(3), 190–194. Doi: /10.1016/j.futures.2009.11.003
Mashrabjonovich, O. J. (2023). Formation of professional competence of the future teacher in the information and educational process. Central Asian Journal of Social Sciences and History, 4(2), 107-111. URL: https://archive.org/
Masini, E. B. (2001). New challenges for futures studies. Futures, 33, 637–647. DOI: 1016/S0016-3287(01)00006-4
Mauksch, S., von der Gracht, H. A., & Gordon, T. J. (2020). Who is an expert for foresight? A review of identification methods. Technological Forecasting and Social Change. DOI: 1016/j.techfore.2020.119982
Mohammadi, R. (2017). Presentation of Conceptual Model of Professional Competence of Valuators and Quality Auditors in the Higher Education System. Journal of Research in Educational Systems, 10(35), 61-99, [In Persian]. DOI; /20.1001.1.23831324.1395.10.35.4.7
Moradian, A., Imamian, S., & Asdanjad Kalkhoran, H. (2022). The use of prioritizing strategies that determine the battle scene with a war game approach in the command and control system. Iranian Journal of Wargaming, 4(9), 7-37, [In Persian]. URL: http://www.ijwg.ir/article_
Rawboon, K., Yamazaki, A. K., Klomklieng, W., & Thanomsub, W. (2021). Future competencies for three demanding careers of industry 4.0: Robotics engineers, data scientists, and food designers. The Journal of Competency‐Based Education, 6(2), Pp 12-21. DOI; /10.1002/cbe2.1253
Riedy, C. (2021). The critical futurist: Richard Slaughter’s foresight practice. Futures, 132, 102789. DOI: /10.1016/j.futures.2021.102789
Setijanto, H., Nuraini, H., & Agungpriyono, S. (2022). Bleeding time and false aneurysm incidence on cattle slaughtering using non-penetrative pre-slaughter stunning in Indonesia. Tropical Animal Science Journal, 45(4), 482-489. DOI: 5398/tasj.2022.45.4.482
Shanteau, J., 2015. Why task domains (still) matter for understanding expertise. J. Appl. Mem. Cogn. 4 (3), 169–175. DOI: /10.1016/j.jarmac.2015.07.003
Skorková, Z. (2016). Competency models in public sector. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 230, 226-234. DOI: 1016/j.sbspro.2016.09.029
Slaughter, R. A. (1999). Professional standards in futures work. Futures, 31, 835–851. DOI: 1016/S0016-3287(99)00039-7
Slaughter, R. A. (1999). Professional standards in futures work. Futures, 31(8), 835–851. DOI: /10.1016/S0016-3287(99)00039-7
Slaughter, S. (2020). Academic Capitalism, Evolution and Comparisons. In The International Encyclopedia of Higher Education Systems and Institutions, Dordrecht: Springer Netherlands, Pp. 6-16. DOI: 1007/978-94-017-8905-9_601
Sutterlüty, A., Hesser, F., Schwarzbauer, P., Schuster, K.C., Windsperger, A., Stern, T, (2017), A Delphi approach to understanding varying expert viewpoints in sustainability communication: the case of water footprints of bio-based fiber resources. J Ind Ecol, 21 (2), 412–422. DOI: /10.1111/jiec.12427
Tetlock, P., 2017. Expert Political judgment: How Good is it? How can We know? Princeton University Press, Princeton, NJ. URL: https://www.jstor.org/stable/j.ctt1pk86s8
Wheelwright, V. (2000). A profession in the future? Futures, 32, 913–918. DOI: 1016/S0016-3287(00)00039-2
Winkler, J., Moser, R., 2016. Biases in future-oriented Delphi studies: a cognitive perspective. Forecast. Soc. Change 105, 63–76. DOI: 10.1016/j.techfore.2016.01.021
