زمینه و هدف:افزایش خودکارسازی، حجم اطلاعات و پیچیدگی تعامل انسان و ماشین در هوانوردی نظامی آینده، اهمیت آمادگی شناختی و کارکردهای اجرایی خلبانان را افزایش داده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی ذهن‌آگاهی مبتنی بر کاهش استرسبر کارکردهای اجرایی خلبانان و بررسی دلالت‌های آن برای آمادگی شناختی در هوانوردی نظامی انجام شد. روش‌ها:این پژوهش شبه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون و گروه کنترل انجام شد. جامعه پژوهش شامل خلبانان دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری در سال 1403 بود که 30 نفر از آنان به روش نمونه‌گیری تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل (هر گروه 15 نفر) جایگزین شدند. گروه آزمایش طی هشت جلسه 60 دقیقه‌ای آموزش ذهن‌آگاهی مبتنی بر کاهش استرسدریافت کرد. کارکردهای اجرایی با آزمون‌های حافظه کاری، استروپ، برو/نرو، زمان واکنش و دسته‌بندی کارت‌های ویسکانسین ارزیابی شد. داده‌ها با آزمون خی‌دو، تیمستقل و تحلیل کوواریانس چندمتغیری در SPSS تحلیل شدند. یافته‌ها:آموزش ذهن‌آگاهی مبتنی بر کاهش استرسدر مقایسه با گروه کنترل موجب بهبود معنادار حافظه کاری، توجه، بازداری پاسخ، زمان واکنش و انعطاف‌پذیری شناختی خلبانان شد. نتیجه‌گیری:ذهن‌آگاهی مبتنی بر کاهش استرسمیتواند در کوتاه‌مدت برخی مؤلفه‌های کارکردهای اجرایی را در خلبانان بهبود دهد و به‌عنوان مداخله‌ای مکمل در ارتقای آمادگی شناختی مورد توجه قرار گیرد. بااین‌حال، تعمیم این یافته‌ها به آمادگی رزمی و عملکرد عملیاتی واقعی، مستلزم مطالعات طولی، میدانی و شبیه‌سازمحور است.
محجوب، حسن و حدادی کوهسار، علی اکبر. (1405). اثربخشی ذهن‌آگاهی مبتنی بر کاهش استرس بر کارکردهای اجرایی خلبانان: دلالت‌های آینده‌نگرانه برای آمادگی شناختی در هوانوردی نظامی. (e741573). آینده‌پژوهی دفاعی، 11(42)، e741573 https://doi.org/10.22034/dfsr.2026.2096395.2060
MLA
محجوب، حسن، و حدادی کوهسار، علی اکبر. "اثربخشی ذهن‌آگاهی مبتنی بر کاهش استرس بر کارکردهای اجرایی خلبانان: دلالت‌های آینده‌نگرانه برای آمادگی شناختی در هوانوردی نظامی" .e741573 ، آینده‌پژوهی دفاعی، 11، 42، 1405، e741573. doi: 10.22034/dfsr.2026.2096395.2060
HARVARD
محجوب، حسن، و حدادی کوهسار، علی اکبر. (1405). 'اثربخشی ذهن‌آگاهی مبتنی بر کاهش استرس بر کارکردهای اجرایی خلبانان: دلالت‌های آینده‌نگرانه برای آمادگی شناختی در هوانوردی نظامی'، آینده‌پژوهی دفاعی، 11(42), e741573. doi: 10.22034/dfsr.2026.2096395.2060
CHICAGO
محجوب، حسن و حدادی کوهسار، علی اکبر، "اثربخشی ذهن‌آگاهی مبتنی بر کاهش استرس بر کارکردهای اجرایی خلبانان: دلالت‌های آینده‌نگرانه برای آمادگی شناختی در هوانوردی نظامی." آینده‌پژوهی دفاعی، 11 42 (1405): e741573, doi: 10.22034/dfsr.2026.2096395.2060
VANCOUVER
محجوب حسن، حدادی کوهسار علی اکبر. اثربخشی ذهن‌آگاهی مبتنی بر کاهش استرس بر کارکردهای اجرایی خلبانان: دلالت‌های آینده‌نگرانه برای آمادگی شناختی در هوانوردی نظامی. DFSR. 1405;11(42):e741573. doi: 10.22034/dfsr.2026.2096395.2060
